Nội dung chính
Phát huy sức mạnh tri thức người Việt ở nước ngoài là chiến lược then chốt nhằm huy động mọi nguồn lực và chắt chiu cơ hội, đưa Việt Nam đạt mục tiêu trở thành nước phát triển thu nhập cao vào năm 2045.
Trong khuôn khổ chuyến thăm và làm việc tại Đức (22-25/3), Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Chí Dũng đã có buổi gặp gỡ quan trọng tại Berlin với cán bộ, nhân viên Đại sứ quán Việt Nam cùng Mạng lưới Đổi mới sáng tạo Việt – Đức (VGI Network) vào chiều ngày 22/3 theo giờ địa phương. Sự kiện này không chỉ là dịp để lắng nghe báo cáo mà còn là diễn đàn xúc tiến mạnh mẽ việc kết nối chất xám quốc tế.
Đại sứ quán và Mạng lưới Đổi mới sáng tạo: Cánh tay nối dài của Tổ quốc
Đại sứ Việt Nam tại Đức, ông Nguyễn Đắc Thành, đã trình bày tổng quan về công tác thúc đẩy quan hệ song phương và hoạt động đối với cộng đồng người Việt tại Đức. Ông khẳng định cam kết của tập thể Đại sứ quán trong việc triển khai các nhiệm vụ được giao, hướng tới việc làm sâu sắc hơn nữa hợp tác Việt – Đức trên mọi lĩnh vực.
Song song đó, Mạng lưới Đổi mới sáng tạo Việt – Đức (VGI Network) dưới sự dẫn dắt của GS. Nguyễn Xuân Thính (Chủ tịch nhiệm kỳ 2024-2027) đã trình bày chi tiết về những thành tựu và dự án mũi nhọn. Các dự án này tập trung vào các lĩnh vực công nghệ cao, bao gồm ứng dụng Trí tuệ Nhân tạo (AI) trong y tế, chuyển đổi số dịch vụ công, và công nghệ đường sắt, minh chứng cho năng lực nghiên cứu và ứng dụng thực tiễn của cộng đồng trí thức tại Đức.

Bối cảnh phát triển và Thách thức Tầm nhìn 2045
Phó Thủ tướng Nguyễn Chí Dũng bày tỏ sự xúc động khi gặp gỡ cộng đồng chuyên gia, trí thức và doanh nhân người Việt tại Đức và Châu Âu. Người đứng đầu Chính phủ nhấn mạnh những bước tiến vượt bậc của Việt Nam sau gần 40 năm Đổi mới, với những con số ấn tượng:
- Việt Nam lọt vào nhóm **32 nền kinh tế lớn nhất thế giới**.
- Thuộc nhóm **15 quốc gia đang phát triển thu hút FDI lớn nhất**.
- Nằm trong nhóm **20 quốc gia hàng đầu về quy mô thương mại**.
- GDP bình quân đầu người đã vượt ngưỡng **5.100 USD**, chính thức gia nhập nhóm các nước có thu nhập trung bình cao (theo tiêu chuẩn World Bank: 4.500 USD – 14.000 USD).
Tuy nhiên, Đại hội XIV của Đảng đã đề ra các mục tiêu phát triển tham vọng hơn. Thách thức lớn nhất hiện nay là làm sao khai phóng được các nguồn lực nội tại và ngoại lai để đảm bảo tăng trưởng nhanh, bền vững, hướng tới mục tiêu trở thành quốc gia phát triển, thu nhập cao vào năm 2045.
Khoa học Công nghệ và Đổi mới Sáng tạo là Động lực Tăng trưởng Cốt lõi
Phân tích kinh nghiệm thành công của các quốc gia đi trước, Phó Thủ tướng khẳng định mô hình tăng trưởng phải đặt trọng tâm vào **Khoa học Công nghệ (KH&CN), Đổi mới Sáng tạo (ĐMST) và Chuyển đổi số**. KH&CN phải đóng vai trò là động lực chính, và điều kiện tiên quyết là phải huy động được trí tuệ, sự đóng góp thiết thực từ cộng đồng tri thức, chuyên gia người Việt trên toàn cầu.

Kêu gọi Tối đa hóa Tiềm năng Hợp tác
Phó Thủ tướng đánh giá cao vai trò kiến tạo của Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia (NIC) trong việc thiết lập Mạng lưới VGI, đặc biệt là việc kết nối thành công các chuyên gia hàng đầu trong các lĩnh vực công nghệ chiến lược. Tiềm năng hợp tác giữa Việt Nam và cộng đồng trí thức tại Đức/Châu Âu là vô tận và cần được khai thác triệt để.
Người đứng đầu Chính phủ đưa ra chỉ đạo cụ thể:
- **Huy động tối đa mọi nguồn lực:** Không bỏ sót bất kỳ cơ hội nào, dù là nhỏ nhất, để thúc đẩy hợp tác.
- **Chắt chiu từng dự án cụ thể:** Mọi nỗ lực phải chuyển hóa thành các kết quả thực chất, tác động trực tiếp đến việc tối ưu hóa vận hành và phát triển các ngành kinh tế.
- **Kết nối trí tuệ:** Tập hợp trí tuệ của người Việt Nam ở cả trong và ngoài nước để tạo ra các giải pháp mang tính đột phá.

Mạng lưới VGI được kỳ vọng sẽ đảm nhiệm vai trò cầu nối chiến lược, là “cánh tay nối dài” hiệu quả giữa cộng đồng tri thức Việt tại Châu Âu với hệ sinh thái ĐMST Việt Nam. Hiện tại, NIC đã thành lập **5 Mạng lưới chuyên biệt** trong nước (bao gồm Bán dẫn, AI, Lượng tử, An ninh mạng, Hàng không-Vũ trụ và UAV), sẵn sàng tiếp nhận và triển khai các dự án hợp tác quốc tế.
Cam kết Kiến tạo Môi trường Thuận lợi
Phó Thủ tướng khẳng định Đảng và Nhà nước Việt Nam luôn quan tâm sâu sắc và sẵn sàng cam kết kiến tạo môi trường thuận lợi nhất để các chuyên gia, trí thức người Việt tại Đức và Châu Âu phát huy năng lực của mình. Cơ quan chức năng được yêu cầu tiếp tục hỗ trợ, loại bỏ rào cản để Mạng lưới có thể triển khai các nghiên cứu và đưa ra những sản phẩm có ý nghĩa thiết thực cho đất nước.
“Chúng tôi luôn dõi theo và mong chờ những thành công của cộng đồng trí thức trẻ. Hãy giữ trọn tình yêu và sự gắn bó với quê hương trong sự nghiệp của mình,” Phó Thủ tướng chia sẻ, thể hiện niềm tin lớn vào sự đóng góp của kiều bào.

Đây là một minh chứng rõ nét cho việc chuyển dịch chiến lược kinh tế quốc gia sang mô hình dựa trên KH&CN. Bài học rút ra là, sự thành công của mục tiêu 2045 phụ thuộc rất lớn vào khả năng kết nối, tổ chức và khai thác hiệu quả nguồn nhân lực chất lượng cao đang sinh sống tại các trung tâm công nghệ lớn như Đức. Bạn có nhận thấy tiềm năng nào trong các lĩnh vực công nghệ cao mà cộng đồng trí thức Việt tại Đức đang dẫn đầu không, và làm thế nào để thúc đẩy các dự án này về Việt Nam nhanh hơn?