Nội dung chính
Chiến lược phát triển khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo đến năm 2030 chính thức trở thành trụ cột then chốt, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế bền vững và nâng cao vị thế quốc gia trên bản đồ toàn cầu.
Theo Quyết định số 604/QĐ-TTg, Chính phủ đã tái cấu trúc và bổ sung các mục tiêu chiến lược nhằm biến khoa học công nghệ (KHCN) thành động lực tăng trưởng cốt lõi. Đây không chỉ là sự thay đổi về mặt chính sách mà còn là lời cam kết mạnh mẽ về việc làm chủ công nghệ lõi và xây dựng hệ sinh thái sáng tạo toàn diện.
Khát vọng đưa chỉ số Đổi mới sáng tạo toàn cầu vào Top 40
Để đánh giá sự thành công của lộ trình đến năm 2030, Chính phủ đã thiết lập các chỉ số định lượng khắt khe. Cụ thể, đóng góp của năng suất nhân tố tổng hợp (TFP) vào tăng trưởng kinh tế phải đạt trên 55%. Đồng thời, tỷ trọng xuất khẩu hàng hóa công nghệ cao cần duy trì tối thiểu 50% trong tổng kim ngạch xuất khẩu.
Về tiềm lực R&D, tổng đầu tư xã hội kỳ vọng đạt mức 2% GDP, trong đó hơn 60% nguồn vốn đến từ khối ngoài ngân sách, cho thấy sự kỳ vọng vào sức lan tỏa từ khu vực tư nhân. Đối với nguồn nhân lực, mục tiêu đạt 12 nhà nghiên cứu trên mỗi vạn dân cùng với sự gia tăng bền vững 10% mỗi năm về số lượng công bố quốc tế là những cột mốc quan trọng.
Hạ tầng chất lượng và vị thế công nghệ khu vực
Việt Nam đặt mục tiêu đưa Hạ tầng chất lượng quốc gia (NQI) vào nhóm 50 quốc gia dẫn đầu thế giới. Đặc biệt, tham vọng trở thành một trong 3 quốc gia hàng đầu Đông Nam Á về nghiên cứu và phát triển trí tuệ nhân tạo (AI) là tín hiệu cho thấy Việt Nam đang tập trung vào các lĩnh vực đón đầu xu hướng toàn cầu.
Một điểm sáng đáng chú ý là mục tiêu thương mại hóa kết quả nghiên cứu. Tỷ lệ doanh nghiệp có hoạt động đổi mới sáng tạo dự kiến đạt trên 40%, cùng với đó là việc hình thành 5-10 doanh nghiệp công nghệ quy mô khu vực. Điều này sẽ giúp hiện thực hóa khát vọng làm chủ các sản phẩm công nghệ chiến lược, giảm sự phụ thuộc vào nguồn cung bên ngoài.
6 nhiệm vụ trọng tâm định hình tương lai
Để đạt được những cột mốc này, chiến lược xác định 6 nhiệm vụ then chốt:
- Phát triển các dòng sản phẩm công nghệ chiến lược quốc gia.
- Xây dựng nền tảng khoa học vững chắc cho đổi mới sáng tạo.
- Hiện đại hóa hạ tầng dữ liệu và cơ sở vật chất cho KHCN.
- Nâng cao chất lượng nhân lực và tổ chức nghiên cứu tầm cỡ quốc tế.
- Thúc đẩy hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo và tài sản trí tuệ.
- Đẩy mạnh ngoại giao khoa học và hội nhập quốc tế.
Việc thay thế Quyết định 569/QĐ-TTg bằng khung chính sách mới này cho thấy tư duy linh hoạt trong quản lý, ưu tiên các giải pháp đột phá về thể chế và tài chính. Đây chính là đòn bẩy để các doanh nghiệp và viện nghiên cứu bứt phá, khẳng định năng lực trên thị trường toàn cầu. Bạn đánh giá thế nào về khả năng đạt được các cột mốc này của Việt Nam trong thập kỷ tới?
