Nội dung chính
Phân tích động thái điều động lực lượng Thủy quân Lục chiến và Lính dù Mỹ tới Trung Đông cho thấy nguy cơ leo thang quân sự trực diện vào Iran đang được cân nhắc nghiêm túc.
Trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị gia tăng, việc Washington điều động hàng ngàn quân tinh nhuệ, bao gồm Thủy quân Lục chiến (USMC) thuộc Đơn vị Viễn chinh Số 31 và 11, cùng với Lính dù Sư đoàn Dù 82 (nổi tiếng với khả năng triển khai toàn cầu trong 18 giờ), đến khu vực Trung Đông không phải là tín hiệu ngoại giao đơn thuần. Đây là sự chuẩn bị cho các kịch bản tác chiến cụ thể, dù có sự mâu thuẫn trong phát ngôn giữa các quan chức cấp cao.
Cân nhắc Chiến lược: Mở Eo biển Hormuz hay Thu giữ Uranium?
Mục tiêu chiến dịch tiềm tàng được các chuyên gia tình báo quốc phòng nhận định xoay quanh hai khả năng chính, mỗi khả năng đòi hỏi một chiến thuật đổ bộ khác nhau:
Kịch bản 1: Đổ bộ Hải quân nhằm Tái thiết Tuyến Huyết mạch Hormuz
Trọng tâm của kịch bản này là Đảo Kharg, cửa ngõ xuất khẩu khoảng 90% lượng dầu thô của Iran. Việc kiểm soát Kharg sẽ là đòn chí mạng giáng vào nền kinh tế và nguồn lực hậu cần của Tehran. Tuy nhiên, một cuộc đổ bộ đường biển (amphibious assault) ở quy mô này là cực kỳ hiếm hoi trong lịch sử quân sự hiện đại của Mỹ và đi kèm rủi ro lớn:
- Rào cản Vận tốc: Khoảng cách di chuyển đến vị trí gần đảo sẽ mất hơn một ngày, tạo điều kiện lý tưởng cho Iran triển khai bãi mìn dày đặc.
- Giới hạn Lực lượng: Quy mô lực lượng triển khai hiện tại ít hơn đáng kể so với các chiến dịch Iraq hay Afghanistan, đặt ra câu hỏi lớn về khả năng giữ vững lãnh thổ sau khi chiếm đóng.
- Tác chiến Bất đối xứng: Iran có kinh nghiệm hàng thập kỷ trong việc sử dụng chiến tranh bất đối xứng, gây khó khăn lớn cho mọi hoạt động kéo dài trên bộ.
Nếu chiếm được Kharg, thời gian duy trì quyền kiểm soát vẫn là ẩn số, có thể chỉ đủ để ép Tehran mở lại eo biển hoặc đạt được thỏa thuận ngừng bắn. Song song, các cuộc tấn công không kích nhằm vào các mục tiêu khác như Đảo Qeshm (nơi cất giữ tàu chiến) và Đảo Larak (trung tâm vũ khí kiểm soát vận tải) cũng đang được xem xét, dù Qeshm có vẻ quá lớn để chiếm đóng với lực lượng hiện có.
Kịch bản 2: Nhiệm vụ Thu hồi Vật liệu Hạt nhân
Một kịch bản ít được công khai hơn nhưng cực kỳ quan trọng là nhiệm vụ thu hồi 440 kg Uranium làm giàu cao được cho là đã biến mất sau một chiến dịch không kích trước đó vào tháng 6 năm 2025. Đây là một nhiệm vụ tối mật, có khả năng được thực hiện bởi các Đơn vị Lực lượng Đặc nhiệm (Special Forces) thay vì một cuộc đổ bộ quy mô lớn.
Dù có sự khác biệt về quy mô, cả hai kịch bản này đều kéo theo nguy cơ leo thang không kiểm soát, đặc biệt khi Washington đang thiếu các đơn vị thiết giáp hạng nặng và chiều sâu hậu cần cần thiết cho một cuộc chiến tranh tiêu hao kéo dài. Như một phân tích của Guardian gợi ý, kịch bản leo thang khả dĩ nhất nếu các biện pháp trừng phạt và không kích không hiệu quả, vẫn là gia tăng cường độ các cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng năng lượng bằng vũ khí chính xác cao.
Thực trạng Tấn công và Dự báo Chuyên môn
Trong bối cảnh chuẩn bị đổ bộ, các hoạt động trinh sát và tấn công đã diễn ra. Tướng Dan Caine, Tư lệnh Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân, xác nhận Mỹ đã thực hiện các cuộc tấn công vào 90 mục tiêu trên đảo Kharg. Các báo cáo tình báo cũng cho thấy Nhà Trắng đang cân nhắc các hành động trực tiếp hơn nhắm vào Larak và Abu Musa (vùng tranh chấp chủ quyền với UAE).
Từ góc độ chiến lược quân sự (Military Strategy), việc triển khai lực lượng viễn chinh như vậy, dù nhỏ hơn các chiến dịch trước đây, vẫn là một lá bài áp lực ngoại giao rất mạnh. Tuy nhiên, nếu buộc phải tiến hành đổ bộ trên đất liền Iran, đó sẽ là một cuộc chiến tiêu hao hao tổn, có khả năng làm tê liệt đáng kể chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu và đẩy Mỹ vào một cuộc xung đột kéo dài mà họ không có ý định cam kết nguồn lực đầy đủ.
Điều then chốt là liệu các mục tiêu chiến thuật (như mở eo biển) có đáng để chấp nhận rủi ro chiến lược (leo thang không thể đảo ngược) hay không. Cá nhân tôi cho rằng, trừ khi có bằng chứng chắc chắn về việc Iran sắp sở hữu vũ khí hạt nhân, việc sử dụng Thủy quân Lục chiến để chiếm đóng lãnh thổ Iran là lựa chọn có độ rủi ro quá cao so với lợi ích ngắn hạn đạt được.
Bạn đọc có kinh nghiệm trong lĩnh vực đối phó với lực lượng viễn chinh nước ngoài tại Trung Đông nhận định thế nào về khả năng phòng thủ của Iran trước một cuộc đổ bộ tập trung vào các đảo chiến lược?
