Nội dung chính
Tình hình giải ngân đầu tư công tại Cao Bằng trong quý I/2026 đang cho thấy những tín hiệu chậm lại so với cùng kỳ năm ngoái, đòi hỏi các giải pháp quyết liệt để đảm bảo mục tiêu tăng trưởng.
Theo dữ liệu mới nhất từ Sở Tài chính tỉnh Cao Bằng, tính đến hết ngày 31/3/2026, tổng lượng vốn đầu tư công đã giải ngân đạt hơn 90,2 tỷ đồng. Con số này chỉ tương đương 1,2% so với kế hoạch năm, một tỷ lệ khá thấp nếu xét trên tổng quy mô vốn đầu tư toàn tỉnh.
Thực trạng giải ngân: Sự sụt giảm so với cùng kỳ năm trước
Nhìn vào bức tranh tổng thể, tổng kế hoạch vốn đầu tư công năm 2026 của Cao Bằng lên tới 7.230.448 triệu đồng (chưa tính 728.725 triệu đồng vốn chuyển tiếp từ năm trước). Tuy nhiên, tiến độ phân bổ vốn vẫn chưa đồng bộ khi đến hết quý I, tỉnh mới chỉ phân bổ chi tiết được 2.824.251 triệu đồng, đạt 39,1% kế hoạch.
Nếu tính trên phần vốn đã được giao chi tiết, tỷ lệ giải ngân đạt 3,2% (tương ứng 90.268/2.824.251 triệu đồng). So sánh với cùng kỳ năm 2025, tiến độ năm nay đang chậm đi đáng kể. Cụ thể, cùng kỳ năm trước, địa phương đã giải ngân được 231.669 triệu đồng (đạt 4,3% kế hoạch), cao hơn năm nay khoảng 3,1 điểm phần trăm và về giá trị tuyệt đối cũng cao hơn 141.401 triệu đồng.
Phân tích các “điểm nghẽn” trọng yếu trong giải ngân vốn
Qua phân tích chuyên sâu, có thể thấy nguyên nhân khiến tỷ lệ giải ngân tại Cao Bằng chưa đạt kỳ vọng đến từ hai nhóm yếu tố chính: cơ chế phân bổ vốn và tiến độ triển khai dự án thực tế.
1. Sự phụ thuộc vào nguồn vốn Trung ương
Một trong những rào cản lớn nhất là phần vốn ngân sách Trung ương chưa được giao, chiếm tới khoảng 60,9% tổng kế hoạch vốn năm nay. Trong đó, phần lớn nguồn lực này dự kiến dành cho các dự án hạ tầng chiến lược như Cao tốc Bắc Kạn – Cao Bằng. Do chưa đủ điều kiện giao vốn, hơn 4.406.197 triệu đồng hiện vẫn đang nằm trong trạng thái chờ đợi, khiến tổng tỷ lệ giải ngân toàn tỉnh bị kéo thấp xuống.
2. Tiến độ chậm tại các dự án quy mô lớn và dự án trọng điểm
Thực tế triển khai tại các dự án lớn đang bộc lộ nhiều bất cập về tiến độ:
- Nhóm dự án giáo dục: Dự án xây dựng trường nội trú tại các xã biên giới được ưu tiên với 1.514.900 triệu đồng (chiếm 20,9% tổng vốn), nhưng mới chỉ giải ngân được 9,1 tỷ đồng, tức chỉ đạt 0,6%.
- Dự án cao tốc: Dự án Cao tốc Đồng Đăng – Trà Lĩnh (giai đoạn 1) với nguồn vốn 892.096 triệu đồng mới thực hiện giải ngân được 53.717 triệu đồng, tương ứng 6% kế hoạch.
- Vướng mắc thủ tục: Các dự án hạ tầng du lịch như Khu du lịch thác Bản Giốc (bố trí 129.900 triệu đồng) vẫn chưa thể giải ngân do đang trong quá trình hoàn thiện thủ tục điều chỉnh chủ trương đầu tư và chờ ý kiến từ các bộ, ngành Trung ương.
Ngoài ra, các khó khăn khách quan như công tác giải phóng mặt bằng phức tạp, tình trạng khan hiếm vật liệu xây dựng và sự biến động của giá nhiên liệu cũng đang tạo áp lực không nhỏ lên tiến độ thi công trên thực địa.
Kỳ vọng vào mô hình quản lý quyết liệt và kinh nghiệm từ năm 2025
Dù đang đối mặt với nhiều thách thức, Cao Bằng vẫn có nền tảng quản trị tốt từ năm trước. Theo báo cáo của Văn phòng Trung ương Đảng, năm 2025, tỉnh từng là điểm sáng khi đạt tỷ lệ giải ngân 88,3% kế hoạch toàn tỉnh và đặc biệt là 96,4% đối với số vốn Thủ tướng giao, xếp thứ 12/34 địa phương trên cả nước. Cao Bằng cũng được ghi nhận là một trong 13 tỉnh có mô hình đổi mới trong chỉ đạo giải ngân thực chất và quyết liệt.
Để lấy lại đà tăng trưởng trong quý II và các quý tiếp theo, UBND tỉnh đã yêu cầu các sở, ngành phải coi giải ngân đầu tư công là nhiệm vụ chính trị trọng tâm. Các giải pháp cụ thể bao gồm:
- Siết chặt trách nhiệm: Gắn kết quả giải ngân trực tiếp với trách nhiệm của người đứng đầu địa phương và đơn vị.
- Cải cách hành chính: Rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ, tăng cường phối hợp liên ngành để tháo gỡ nút thắt trong bồi thường và giải phóng mặt bằng.
- Ứng dụng công nghệ: Sử dụng các công cụ số để theo dõi tiến độ giải ngân theo thời gian thực, giúp phát hiện sớm các điểm nghẽn để can thiệp kịp thời.
Mục tiêu đặt ra là giải ngân 100% kế hoạch vốn được giao trong năm 2026. Với kinh nghiệm điều hành thực tế từ năm 2025, nếu sớm tháo gỡ được các vướng mắc về thủ tục và nguồn vốn Trung ương, Cao Bằng hoàn toàn có thể bứt phá trong giai đoạn cuối năm.
Bạn đánh giá thế nào về vai trò của việc đẩy mạnh đầu tư hạ tầng đối với kinh tế biên giới tại Cao Bằng? Hãy để lại ý kiến của bạn ở phần bình luận bên dưới.
