Nội dung chính
Tổng quan giải ngân vốn đầu tư công 2025
Giải ngân vốn đầu tư công năm 2025 đang cho thấy sự chênh lệch rõ rệt giữa năng lực hấp thụ và mục tiêu của Thủ tướng. Theo báo cáo của Bộ Tài chính, tổng kế hoạch vốn đầu tư công các địa phương là 866.172,084 tỷ đồng, trong đó 695.877,755 tỷ đồng là phần Thủ tướng giao. Đến ngày 25/12/2025, tổng số vốn đã giải ngân đạt 512.617,451 tỷ đồng, tương đương 73,7 % kế hoạch Thủ tướng và chỉ 59,2 % tổng kế hoạch.
Phân nhóm các địa phương theo tỷ lệ giải ngân
Nhóm 1: Các tỉnh vượt kế hoạch (≥100 % kế hoạch Thủ tướng)
Những địa phương này thể hiện năng lực điều hành mạnh mẽ, ví dụ:
- Hà Tĩnh: 6.188,682 tỷ đồng, 128,8 % kế hoạch.
- Ninh Bình: 35.330,083 tỷ đồng, 122,6 % kế hoạch.
- Thanh Hóa: 15.361,893 tỷ đồng, 112,8 % kế hoạch.
- Hải Phòng: 34.884,800 tỷ đồng, 97,2 % kế hoạch Thủ tướng và 88,8 % tổng kế hoạch.
- Thành phố Hà Nội: 76.396,722 tỷ đồng, 91,3 % kế hoạch.
Chuyên gia cho rằng thành công của nhóm này xuất phát từ việc chuẩn bị dự án sớm, quy trình đấu thầu nhanh gọn và phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan.
Nhóm 2: Các tỉnh đạt mức trung bình (≈73,7 % – 86,3 % kế hoạch Thủ tướng)
Đây là nhóm chiếm tỷ trọng lớn nhất, trong đó TP.HCM là địa phương có quy mô vốn lớn nhất quốc gia:
- TP.HCM: 82.005,004 tỷ đồng, 68,1 % kế hoạch Thủ tướng và 53,7 % tổng kế hoạch.
- Đồng Nai: 19.317,282 tỷ đồng, 60,7 % kế hoạch.
- Hưng Yên: 26.713,484 tỷ đồng, 66,1 % kế hoạch.
- Đồng Tháp, Cà Mau, Quảng Ngãi, Lai Châu, An Giang, TP. Huế, TP. Đà Nẵng…: tỷ lệ từ 50 % đến 69,6 %.
Trong nhóm này, chậm giải ngân thường do mặt bằng chưa giải phóng kịp thời và thủ tục đầu tư kéo dài.
Nhóm 3: Các tỉnh dưới 50 % kế hoạch Thủ tướng
Những địa phương này gặp khó khăn nghiêm trọng trong việc hấp thụ vốn:
- Tuyên Quang: 4.540,009 tỷ đồng, 29,3 % kế hoạch.
- Sơn La: 37,9 % kế hoạch.
- Cần Thơ: 47,3 % kế hoạch Thủ tướng, 46,2 % tổng kế hoạch.
- Vĩnh Long, Đắk Lắk: dưới 50 % tổng kế hoạch.
Nguyên nhân gây chậm giải ngân
Phân tích của các chuyên gia cho thấy các yếu tố phổ biến:
- Dự án khởi công muộn, thời gian chuẩn bị kéo dài.
- Thủ tục đầu tư, đấu thầu và phê duyệt kéo dài.
- Vấn đề giải phóng mặt bằng chưa được giải quyết triệt để.
- Sửa đổi, tăng kế hoạch vốn sau ngày 30/9/2025, làm giảm thời gian thực hiện.
Ví dụ thực tiễn: Ban Quản lý dự án giao thông tỉnh Vĩnh Long đã tăng tốc lựa chọn nhà thầu trong 2 tháng gần đây nhằm bù đắp khoản giải ngân chậm.
Định hướng 2026: Nâng cao năng lực hấp thụ và kỷ luật tài chính
Để tránh “khoảng cách” giữa kế hoạch và thực thi, năm 2026 các địa phương cần:
- Liên kết vốn với năng lực thực hiện thực tế, giảm kế hoạch “có sẵn” không khả thi.
- Thắt chặt quy trình chuẩn bị dự án, giảm thời gian phê duyệt.
- Tăng cường giải phóng mặt bằng, sử dụng các công cụ kỹ thuật số để theo dõi tiến độ.
- Áp dụng cơ chế khen thưởng/đình chỉ cho các đơn vị thực hiện đạt/không đạt mục tiêu.
Chỉ khi dòng vốn chảy nhanh, minh bạch và hiệu quả, đầu tư công mới thực sự trở thành động lực tăng trưởng kinh tế địa phương.
Quý độc giả nghĩ sao về khả năng cải thiện giải ngân trong năm tới? Hãy để lại bình luận và chia sẻ quan điểm của bạn.
