Nội dung chính
Khối hổ phách 3,5 kg, từng là “đá chặn cửa”, được định giá hơn 1,1 triệu USD – một bất ngờ cho cả giới khoa học
Ở một ngôi làng nhỏ thuộc vùng Colti, đông nam Romania, một người phụ nữ cao tuổi đã dùng một khối đá nặng 3,5 kg để chặn cửa suốt nhiều thập kỷ. Khi người thân thừa kế ngôi nhà sau khi bà qua đời năm 1991, họ quyết định kiểm tra lại giá trị thực sự của vật phẩm này và phát hiện ra rằng đó không phải là đá thường, mà là một khối hổ phách nguyên vẹn – còn gọi là rumanite – lớn nhất từng được ghi nhận.
Một phát hiện bất ngờ từ vật dụng thường ngày
Theo báo cáo của tờ El País, người phụ nữ đã tìm thấy khối đá trong lòng suối gần nhà và mang về dùng làm chặn cửa. Không ai ngờ rằng khối hổ phách này, với màu đỏ sẫm đặc trưng, đã tồn tại từ 38 đến 70 triệu năm trước, thời kỳ Đệ Tứ Trần.
Rumanite được khai thác tại khu vực Colti từ những năm 1920, nhưng hầu hết các mẫu thu thập đều có kích thước nhỏ. Khối 3,5 kg này không chỉ là một trong những mẫu lớn nhất, mà còn giữ nguyên cấu trúc nhựa cây cổ đại, cho phép các nhà khoa học nghiên cứu môi trường sinh thái thời tiền sử.
Giá trị khoa học và vai trò bảo tàng
Sau khi được bán cho nhà nước Romania, khối hổ phách được các chuyên gia tại Bảo tàng Lịch sử Krakow (Ba Lan) thẩm định. Kết quả xác định niên đại từ 38‑70 triệu năm, đồng thời ước tính giá trị khoảng 1 triệu euro (≈1,1 triệu USD).
Giám đốc Bảo tàng tỉnh Buzău, ông Daniel Costache, nhấn mạnh rằng phát hiện này không chỉ có giá trị kinh tế mà còn mở ra cơ hội nghiên cứu về hệ sinh thái cổ đại, đặc biệt là các sinh vật bị nhúng trong nhựa – côn trùng, mạng nhện, thậm chí vi sinh vật.
Từ năm 2022, khối hổ phách đã được công nhận là bảo vật quốc gia của Romania và hiện đang được trưng bày tại Bảo tàng tỉnh Buzău, nơi nó được khai quật. Việc đưa mẫu vật này vào triển lãm không chỉ thu hút khách tham quan mà còn tạo điều kiện cho các nhà paleontolog và nhà sinh thái học thực hiện các phân tích DNA cổ đại.

Trường hợp này gợi nhớ tới câu chuyện ở Michigan (Mỹ), nơi một người đàn ông dùng hòn đá làm chặn cửa trong nhiều năm, sau đó mới phát hiện đó là một thiên thạch trị giá 100.000 USD. Cả hai ví dụ đều cho thấy giá trị tiềm ẩn của những vật dụng “bình thường” khi được xem xét dưới lăng kính khoa học.
Hổ phách, hay nhựa cây hoá thạch, là nguồn tư liệu quý giá giúp các nhà khoa học tái tạo lại môi trường sinh thái hàng triệu năm trước. Gần đây, các phát hiện hổ phách cổ đại đã được ghi nhận ở Ecuador, Đức, Anh và thậm chí Nam Cực, cung cấp bằng chứng về rừng nhiệt đới cổ và các loài sinh vật đã tuyệt chủng.
Khối hổ phách từ Romania không chỉ mang lại lợi nhuận kinh tế khổng lồ mà còn mở ra một “cửa sổ” mới cho nghiên cứu lịch sử tự nhiên của Trái Đất, khẳng định tầm quan trọng của việc bảo tồn và nghiên cứu các mẫu vật hoá thạch.