Nội dung chính
Với mức tăng trưởng 7,83% trong quý I/2026, kinh tế Việt Nam đang chứng minh sức chống chịu ấn tượng, dù vẫn còn một khoảng cách đáng kể so với mục tiêu tham vọng hai con số đề ra.
Bức tranh kinh tế quý I: Điểm sáng từ nội lực và những vết gợn rủi ro
Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu đầy bất định, Việt Nam vẫn ghi nhận những chỉ dấu tích cực đáng kinh ngạc. Kim ngạch xuất khẩu đạt 122,9 tỷ USD, tăng 19,1% so với cùng kỳ, bất chấp thương mại thế giới đang chững lại. Đặc biệt, vốn FDI đăng ký cấp mới đạt 10,23 tỷ USD, tăng gấp 2,4 lần, cho thấy niềm tin vững chắc của nhà đầu tư nước ngoài vào năng lực sản xuất của Việt Nam.
Sản xuất công nghiệp cũng ghi dấu ấn với mức tăng 9% – cao nhất trong vòng 7 năm qua. Tuy nhiên, đằng sau những con số đầy lạc quan đó là áp lực từ thị trường lao động và doanh nghiệp: 91,8 nghìn đơn vị rút lui khỏi thị trường, con số gần như tiệm cận với lượng doanh nghiệp mới thành lập.
Áp lực lạm phát và thách thức từ xung đột địa chính trị
Chuyên gia kinh tế Nguyễn Bích Lâm cảnh báo rằng, những cú sốc từ xung đột tại Trung Đông đang truyền dẫn trực tiếp vào nền kinh tế nội địa thông qua giá năng lượng và chi phí nguyên liệu đầu vào. Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 3 tăng 4,65% so với cùng kỳ, mức cao nhất trong 5 năm trở lại đây. Đây là bài toán khó khi lạm phát chi phí đẩy đang làm suy yếu lợi thế cạnh tranh của hàng hóa xuất khẩu và sức mua nội địa.
Việc Việt Nam có độ mở kinh tế lớn khiến chúng ta khó lòng đứng ngoài các cơn sóng biến động giá toàn cầu. Để ứng phó, ông Lâm đề xuất thay vì kích cầu tiêu dùng đơn thuần, Chính phủ nên tập trung mạnh vào các giải pháp giảm chi phí cho doanh nghiệp, bao gồm: tinh giản thuế phí, tối ưu hóa logistic và giảm lãi suất vốn vay.
Chiến lược nào để chinh phục mục tiêu tăng trưởng trên 10,5%?
Bà Nguyễn Thị Mai Hạnh (Cục Thống kê) nhận định, mặc dù kết quả quý I đạt 7,83% là rất đáng ghi nhận, nhưng để bù đắp cho những khu vực chưa đạt kỳ vọng như công nghiệp và dịch vụ, các quý còn lại phải đạt tăng trưởng trên 10,5%.
Để hiện thực hóa kịch bản tăng trưởng này, cần sự đồng bộ từ ba trụ cột:
- Đầu tư công làm “vốn mồi”: Đẩy nhanh tiến độ các siêu dự án như Sân bay Long Thành, đường sắt cao tốc, và các tuyến vành đai để tạo hiệu ứng lan tỏa, giảm chi phí logistics dài hạn.
- Kích cầu nội địa: Tận dụng chính sách cải cách tiền lương để tăng sức mua cho hơn 100 triệu dân, tạo đệm đỡ cho tăng trưởng khi xuất khẩu gặp rào cản.
- Quản trị lạm phát: Sử dụng linh hoạt công cụ thuế xăng dầu và Quỹ bình ổn giá để bảo vệ biên lợi nhuận cho doanh nghiệp sản xuất.
Thách thức vẫn còn đó, nhưng nếu tận dụng tốt sự kết hợp giữa hạ tầng, tiêu dùng nội địa và sự ổn định vĩ mô, mục tiêu kinh tế năm 2026 hoàn toàn có cơ sở để bám sát. Theo bạn, đâu là nút thắt quan trọng nhất cần tháo gỡ ngay lúc này để doanh nghiệp Việt bứt phá?
