Nội dung chính
Tuyên bố gây chấn động về việc muốn kiểm soát dầu mỏ Iran và khả năng chiếm giữ đảo Kharg đã làm dấy lên nhiều phân tích sâu sắc về toan tính địa chính trị của Washington.
Trong một phát ngôn gây chú ý lớn, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã công khai bày tỏ ý định muốn “lấy dầu mỏ của Iran,” viện dẫn sự tương đồng tiềm năng với mô hình can thiệp đã từng diễn ra ở Venezuela. Đây không chỉ là lời đe dọa suông mà còn là một tín hiệu rõ ràng về sự leo thang trong chính sách gây sức ép kinh tế và quân sự lên Tehran.
Dựa trên các nguồn tin quốc tế uy tín như Financial Times, ông Trump đã đặt thẳng vấn đề: “Thành thực mà nói, ưu tiên của chúng tôi là lấy dầu mỏ của Iran. Có thể chúng tôi phải kiểm soát đảo Kharg, có thể không. Mỹ có nhiều lựa chọn và điều đó đồng nghĩa với việc chúng tôi phải ở đây một khoảng thời gian dài.”
Thẩm Quyền Quân Sự và Đảo Kharg: Lời Cam Kết Nhanh Chóng
Điểm nhấn quan trọng trong tuyên bố này là sự tự tin tuyệt đối của Tổng thống Trump về năng lực quân sự của Hoa Kỳ. Ông không tỏ ra e ngại trước các hệ thống phòng thủ được cho là phức tạp trên Đảo Kharg—cơ sở xuất khẩu dầu mỏ sống còn của Iran. Theo nhận định của ông, Lầu Năm Góc hoàn toàn có thể “thâu tóm khu vực này rất dễ dàng.”
Sự tự tin này được củng cố bằng những động thái triển khai lực lượng thực tế. Chúng ta đã chứng kiến việc Bộ Quốc phòng Mỹ điều động khoảng 3.500 binh sĩ tới khu vực Trung Đông, cùng với việc đưa hàng nghìn quân từ Sư đoàn Lính dù số 82 vào trạng thái sẵn sàng. Đây là các bước đi cụ thể hóa ý đồ chiến lược, khẳng định việc kiểm soát tài nguyên năng lượng là ưu tiên hàng đầu, bất kể chi phí ngoại giao.
Song Song Giữa Sức Ép và Đàm Phán Gián Tiếp
Điều thú vị là, ngay cả khi đưa ra những lời lẽ cứng rắn nhất, ông Trump vẫn duy trì một kênh đối thoại gián tiếp thông qua Pakistan. Ông cho biết các cuộc đàm phán này đang “tiến triển tốt.” Đây là một chiến thuật quen thuộc trong ngoại giao cường quyền: vừa gây áp lực quân sự tối đa, vừa để ngỏ cánh cửa ngoại giao để tối đa hóa lợi thế thương lượng.
Khi được chất vấn về khả năng ngừng bắn để mở lại tuyến đường huyết mạch Eo biển Hormuz, nhà lãnh đạo Mỹ đã giữ thái độ úp mở nhưng đưa ra những con số cụ thể về thành quả quân sự đã đạt được: “Chúng tôi còn khoảng 3.000 mục tiêu, chúng tôi đã ném bom 13.000 mục tiêu. Một thỏa thuận có thể đạt được khá nhanh chóng.” Ông còn dẫn chứng việc Iran cho phép 10, sau đó là 20 tàu chở dầu mang cờ Pakistan đi qua Hormuz như một dấu hiệu cho thấy sự nhượng bộ bước đầu.
Biến Động Nội Bộ Tehran và Tác Động Chính Trị
Phân tích của Tổng thống Trump còn mở rộng sang đánh giá về sự thay đổi trong nội bộ lãnh đạo Iran sau sự kiện Lãnh tụ tối cao Ayatollah Ali Khamenei thiệt mạng. Ông nhận định rằng chính quyền Tehran đang vận hành dưới sự điều phối của một “nhóm người khác, họ rất chuyên nghiệp.”
Thêm vào đó, nhận định về tình trạng của tân Lãnh tụ Tối cao Mojtaba Khomeini—“có thể đã thiệt mạng hoặc đang trong tình trạng nguy kịch”—là một đòn tâm lý mạnh mẽ, nhằm gieo rắc bất ổn và làm suy yếu tính chính danh của bộ máy kế nhiệm. Trong môi trường địa chính trị phức tạp, việc tấn công vào tính ổn định nội bộ của đối phương là một phần không thể thiếu trong chiến lược gây áp lực tổng lực.
Với những tuyên bố mang tính leo thang này, giới phân tích nhận định, tương lai của nguồn cung năng lượng toàn cầu và sự ổn định tại Vịnh Ba Tư sẽ phụ thuộc rất nhiều vào việc Washington sẽ quyết định thực thi những “lựa chọn” nào liên quan đến dầu mỏ và Đảo Kharg trong thời gian tới. Liệu các động thái này chỉ là đòn bẩy đàm phán hay là bước đệm cho một chiến dịch quân sự quy mô lớn hơn?
