Robot Perseverance của NASA vừa thu thập được những bằng chứng địa chất quan trọng tại thung lũng Neretva Vallis trên Sao Hỏa, mở ra giả thuyết thuyết phục về môi trường từng nuôi dưỡng sự sống vi sinh vật.
Trong nghiên cứu mới nhất công bố trên tạp chí Nature Communications, nhóm chuyên gia từ Đại học Purdue do nhà khoa học hành tinh Henry Manelski dẫn đầu đã công bố kết quả phân tích dữ liệu từ hố va chạm Jezero Crater. Tại đây, robot tự hành Perseverance – “sứ giả” khoa học của NASA hoạt động bền bỉ từ năm 2021 – đã ghi nhận các manh mối địa chất đầy hứa hẹn về một thời kỳ Sao Hỏa có thể đã từng tồn tại sự sống.
Manh mối từ nồng độ Niken kỷ lục
Trọng tâm của khám phá nằm tại Neretva Vallis, một hệ thống kênh cổ đại. Thông qua việc phân tích 126 tảng đá trầm tích và 8 bề mặt đá gốc, nhóm nghiên cứu đã phát hiện 32 mẫu đá có nồng độ niken lên tới 1,1% – mức cao kỷ lục trên Hành tinh Đỏ. Tiến sĩ Manelski giải thích rằng trên Trái Đất, sắt sunfua giàu niken thường xuất hiện trong các lớp đá trầm tích cổ, minh chứng cho một bầu khí quyển nghèo oxy (môi trường khử).
Sự hiện diện của thành phần này trên Sao Hỏa gợi mở một kịch bản tương đồng với môi trường sơ khai từng thúc đẩy sự sống vi sinh vật trên Trái Đất hàng tỉ năm trước. Niken vốn là một nguyên tố vi lượng thiết yếu cho các chức năng sinh học, đóng vai trò như chất xúc tác tiềm năng cho sự phát triển của vi sinh vật cổ đại.
Môi trường nước và tiềm năng hợp chất hữu cơ
Ngoài niken, phân tích khoáng vật tại Neretva Vallis còn tiết lộ bằng chứng về một hệ thống thủy văn năng động. Những tảng đá tại đây được hình thành bởi dòng nước chảy qua các lớp trầm tích, tạo ra chuỗi phản ứng hóa học bền bỉ theo thời gian. Đặc biệt, robot Perseverance cũng phát hiện dấu vết của các hợp chất hữu cơ chứa carbon.
Mặc dù carbon có thể hình thành qua các tiến trình địa chất phi sinh học, nhưng khi kết hợp với cấu trúc địa chất tại Neretva Vallis, khả năng đây là “cái nôi” của sự sống cổ đại càng trở nên có cơ sở. Việc xác định được môi trường khử cùng các nguyên tố thiết yếu đặt ra một cột mốc quan trọng trong cuộc đua tìm kiếm dấu vết sinh học ngoài Trái Đất.
Dưới góc độ chuyên môn, phát hiện này không chỉ khẳng định tính hiệu quả của các công cụ trên Perseverance mà còn đặt ra câu hỏi lớn: Liệu nhân loại đã đến gần hơn bao giờ hết với việc xác nhận sự sống ngoài hành tinh? Hãy chia sẻ quan điểm của bạn về tiềm năng sự sống trên Sao Hỏa trong phần bình luận bên dưới.
