Nội dung chính
Đối mặt với mức độ ô nhiễm kỷ lục, Tòa án Tối cao Ấn Độ đã kêu gọi tầng lớp giàu có chuyển sang mua xe điện để giảm gánh nặng môi trường ở Delhi.
Bối cảnh ô nhiễm không khí ở Delhi
Thủ đô Delhi thường xuyên xếp hạng cao nhất trong danh sách các thành phố có chỉ số AQI (Air Quality Index) nguy hiểm trên toàn thế giới. Năm 2023, mức PM2.5 trung bình đạt hơn 150 µg/m³, gấp hơn ba lần giới hạn an toàn của WHO. Các nguồn phát thải chính bao gồm giao thông đường bộ, đặc biệt là các xe hơi hạng sang tiêu thụ nhiều nhiên liệu.
Lời kêu gọi của chánh án Surya Kant
Trong phiên điều trần ngày 7/1, chánh án Surya Kant, cùng đồng nghiệp Justice Joymalya Bagchi, đã nhấn mạnh: “Người giàu cũng nên hy sinh. Thay vì mua những chiếc xe sang, họ nên lựa chọn xe điện hiệu quả.” Kant cho rằng sở hữu xe hơi đã trở thành biểu tượng địa vị, đồng thời là nguyên nhân lớn làm trầm trọng thêm ô nhiễm không khí.
Lý do thúc đẩy chuyển đổi sang xe điện
Luật sư cấp cao Rakesh Dwivedi đã đề xuất rằng giảm số lượng ô tô hạng sang có thể cắt giảm tới 15 % lượng phát thải CO₂ trong khu vực. Xe điện không chỉ giảm phát thải trực tiếp mà còn khuyến khích phát triển hạ tầng sạc, tạo hiệu ứng lan tỏa cho các phương tiện công cộng sạch.
Phản hồi và đề xuất của Tòa án
Tòa án không đưa ra chỉ thị bắt buộc ngay lập tức vì lo ngại về tác động tài chính. Thay vào đó, họ đề xuất một lộ trình giai đoạn: (1) ưu đãi thuế cho mua xe điện, (2) tăng cường kiểm soát xe nặng, (3) tạo quỹ hỗ trợ chuyển đổi cho các doanh nghiệp vận tải.
Hội đồng xét xử cũng phê phán Ủy ban Quản lý Chất lượng Không khí (CAQM) vì chậm trễ trong việc đề xuất các giải pháp lâu dài. CAQM đã đề nghị hoãn đóng các trạm thu phí trong hai tháng, một biện pháp tạm thời mà Tòa án cho là không đủ.
Bài học và triển vọng cho chính sách giao thông sạch
Quan điểm của Kant mở ra một hướng đi mới: trách nhiệm môi trường không chỉ thuộc về nhà nước mà còn là nhiệm vụ của các cá nhân có khả năng tài chính. Khi những người giàu chọn xe điện, họ không chỉ giảm khí thải cá nhân mà còn tạo áp lực thị trường, thúc đẩy nhà sản xuất giảm giá thành và mở rộng mạng lưới sạc.
Trong bối cảnh các thành phố lớn châu Á đang đối mặt với khủng hoảng môi trường, ví dụ Delhi có thể trở thành mô hình tham khảo cho những khu vực khác. Việc kết hợp các biện pháp pháp lý, ưu đãi tài chính và nâng cao nhận thức cộng đồng sẽ quyết định tốc độ chuyển đổi.
Hãy chia sẻ quan điểm của bạn: Bạn có nghĩ rằng người giàu nên là những người tiên phong trong việc mua xe điện không?
